Tor Browser – jak bezpiecznie korzystać i czy warto w 2026 roku?

W świecie, w którym każdy ruch myszką jest rejestrowany, Tor Browser pozostaje ostatnim bastionem prawdziwej anonimowości. Od lat jest solą w oku reżimów autorytarnych i korporacji handlujących danymi. Ale czy w 2026 roku, gdy mamy szybkie VPN-y i prywatne tryby w smartfonach, Tor ma jeszcze sens? Czy nie jest zbyt wolny i przestarzały?

Odpowiedź brzmi: Tak, jest ważniejszy niż kiedykolwiek. Ale tylko jeśli używasz go mądrze. Jeden błąd w konfiguracji może zniweczyć całą ochronę. W tym poradniku przeprowadzimy Cię przez tajniki “sieci cebulowej” i pokażemy, jak zniknąć z radarów śledzących.

Co to jest Tor i dlaczego “cebula”?

Tor (The Onion Router) to sieć tysięcy serwerów (węzłów) prowadzonych przez wolontariuszy na całym świecie. Nazwa nawiązuje do warstw cebuli, bo tak właśnie działa szyfrowanie w tej sieci:

1. Twój komputer pakuje dane w trzy warstwy szyfrowania.
2. Dane trafiają do Węzła Wejściowego (Guard Node) – on wie, kim jesteś, ale nie wie, co przesyłasz. Zdejmuje pierwszą warstwę.
3. Dane trafiają do Węzła Pośredniego (Middle Node) – on nie wie ani kim jesteś, ani co przesyłasz. Zdejmuje drugą warstwę.
4. Dane trafiają do Węzła Wyjściowego (Exit Node) – on wie, co przesyłasz (i gdzie), ale nie wie, kim jesteś. Zdejmuje ostatnią warstwę i wysyła zapytanie do docelowej strony (np. Google.com).

Dzięki temu żaden pojedynczy punkt w sieci nie zna całej Twojej ścieżki. Strona docelowa widzi tylko adres IP Węzła Wyjściowego (np. w Niemczech), a nie Twój (w Polsce).

Czy Tor jest bezpieczny w 2026?

Tak, ale ma swoje słabe punkty.

Zalety:

• Maksymalna anonimowość: Trudniej Cię namierzyć niż przy użyciu VPN.
• Odporność na Fingerprinting: Wszyscy użytkownicy Tora wyglądają dla stron tak samo (to samo okno, te same czcionki).
• Dostęp do .onion: Pozwala wchodzić na strony ukryte w sieci Tor (tzw. Dark Web), niedostępne dla zwykłych przeglądarek.

Zagrożenia:

• Złośliwe Węzły Wyjściowe: Ktoś, kto kontroluje węzeł wyjściowy, może podejrzeć Twój ruch, jeśli strona nie używa HTTPS (na szczęście w 2026 roku HTTPS jest standardem).
• Analiza korelacji czasowej: Potężne organizacje rządowe (jak NSA) teoretycznie mogą próbować łączyć czas wejścia pakietu do sieci z czasem wyjścia, by Cię zidentyfikować (choć jest to bardzo trudne).
• Wolne działanie: Tor jest wolniejszy niż zwykły internet. Nie nadaje się do oglądania Netflixa w 4K.

Jak bezpiecznie korzystać z Tor Browser? (Lista kontrolna)

Samo zainstalowanie Tora to za mało. Musisz zmienić swoje nawyki.

1. Pobieraj TYLKO z oficjalnej strony

Nigdy nie pobieraj Tora z “dobreprogramy”, chomikuj czy torrentów. Hakerzy często wrzucają tam zainfekowane wersje. Jedyny bezpieczny adres: torproject.org.

2. Nie zmieniaj rozmiaru okna

Tor Browser uruchamia się w specyficznym rozmiarze okna (np. 1000x800). Nie maksymalizuj go na pełny ekran! Dlaczego? Bo rozmiar Twojego monitora jest unikalną cechą. Jeśli zmaksymalizujesz okno, wyróżnisz się z tłumu użytkowników Tora, ułatwiając fingerprinting.

3. Nie loguj się na swoje konta

Jeśli wejdziesz przez Tora na swojego Facebooka lub Gmaila, to… cóż, właśnie powiedziałeś im: “Cześć, to ja, Jan Kowalski, używam teraz Tora”. Anonimowość znika w ułamku sekundy. Używaj Tora do przeglądania stron bez logowania, albo zakładaj tam zupełnie nowe, anonimowe konta.

4. Używaj poziomu bezpieczeństwa “Safer”

W ikonie tarczy (po prawej stronie paska adresu) zmień poziom bezpieczeństwa na Safer (Bezpieczniejszy). Wyłącza to JavaScript na stronach bez HTTPS i niektóre czcionki. Poziom Safest wyłącza JavaScript całkowicie (polecane, ale psuje wiele stron).

5. Nie używaj torrentów przez Tora

To “zatyka” sieć, spowalniając ją dla wszystkich, a dodatkowo programy torrentowe często ujawniają Twoje prawdziwe IP poza przeglądarką.

Tor a VPN – czy można łączyć?

Częste pytanie: “Czy powinienem włączyć VPN przed uruchomieniem Tora?” To konfiguracja zwana Tor over VPN.

• Zaleta: Twój dostawca internetu nie wie, że używasz Tora (widzi tylko szyfrowany ruch do VPN).
• Wada: Jeśli VPN trzyma logi, to anonimowość jest zagrożona. Czasami to “przerost formy nad treścią”.

Dla 99% użytkowników sam Tor Browser jest wystarczający. Jeśli mieszkasz w kraju, gdzie Tor jest nielegalny lub blokowany, użyj Mostków (Bridges) w ustawieniach przeglądarki, zamiast VPN.

Czy warto w 2026 roku?

Zdecydowanie tak, jeśli:

• Chcesz poczytać o chorobie, problemach prawnych czy polityce bez wiedzy Google i ubezpieczyciela.
• Jesteś dziennikarzem, aktywistą lub sygnalistą.
• Chcesz zobaczyć, jak wygląda “druga strona internetu” (Dark Web).

Jeśli jednak chcesz tylko obejrzeć serial z innego kraju – wybierz NordVPN lub ExpressVPN. Tor to narzędzie wolności, nie rozrywki.

---

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)